Nun par de meses vou facer 39 anos e xa varias persoas me preguntaron como levo o achegamento aos 40. Entendo que é algo que se pregunta porque vivimos convencides de que facer 40 anos é muito máis significativo que facer 38 ou 52, porque nos gusta o sistema métrico decimal ata o punto de deprimirnos se chegamos aos 30 sen parella estable ou aos 40 sen un traballo ben pago, pero non deixa de sorprenderme cada vez que alguén saca o tema. Tal vez porque a miña vida non é en absoluto como imaxinei que sería, porque está mui lonxe do estereotipo de vida dunha persoa de case 40. Estou en 3º de carreira, son pensionista, non sei conducir, convivo con dous amigos, non teño nin penso ter descendencia. A xente adoita pensar que teño 10 anos menos dos que teño realmente (ou máis) un pouco pola miña aparencia física pero tamén pola vida que levo.
En xeral estou a gusto coa miña idade. Non foi sempre así, pasei anos obesionade co tempo perdido, con desaproveita-la vida. Quiteime anos ás veces para sentirme menos fóra de lugar na universidade ou en espazos nos que a media de idade estaba mui por baixo dos 30. Quiteime anos en entrevistas de traballo para disimula-la miña falta de experiencia laboral. Quiteime anos tamén para ligar, porque a idea de relacionarme con homes máis vellos ca min como persoa trans parecíame insoportable. E agora, que xa non me quito anos en ningún contexto e evito, polo xeral, as relacións amorosas con xente nova, atópome con frecuencia nunha situación que estiven evitando durante anos.
Imaxina: boy meets girl, pero neste caso a girl son eu, que son unha persoa trans axénero de aparencia femme. O home que teño diante é case sempre heterosexual, máis ou menos da miña idade, de esquerdas e seguramente me teña pinta de ser boa persoa. Como home heterosexual que é, fixouse en min pola miña aparencia feminina, porque lle gustan as mulleres, e case con toda seguridade comeza falarme en feminino. Eu digo algo en neutro e observo a súa reacción, ou a falta dela. El volve falarme en feminino e eu debátome entre dicirlle algo xa ou agardar que se decate ou que teñamos máis confianza. Nalgún momento el di algo como “es unha muller mui interesante” ou “mui guapa” ou calquera outra cousa que me encantaría oír se non estivese en feminino, e eu quero agradecerllo e devolverlle o piropo, pero tamén quero que entenda que non son unha muller. Non quero rompe-la maxia do encontro, pero en realidade para min a maxia xa está a romperse con cada palabra en feminino que sae da súa boca. Collo aire, sorrío e comezo “bon, eu… eu non son unha muller, son unha persoa axénero”.
Unha das respostas máis frecuentes que recibo di algo así: “ai, esas cousas… eu vou vello xa para esas cousas”. Ata ese momento eramos dúas persoas da mesma idade nunha cita, pero agora xa non. El segue a ser un home de 40 anos e eu… eu son unha persoa trans. Eu son esas cousas do xénero, esas cousas que hai agora. A miña idade agora é ser trans. E o home de 40 anos que teño diante non ten nada en contra das persoas trans, pero non pertencen ao seu mundo porque cando el era novo as persoas trans coma min non tiñan citas con homes coma el. Cando el era novo e aprendeu como funcionaba o mundo, ser trans era raro, era escuro e clandestino, e el non necesitou aprender nada sobre as persoas trans porque el vivía no mundo ben iluminado dos homes e mulleres normais. E, como non sabe nada de persoas trans, tampouco concibe que eu, que son unha persoa trans, aprendín como funcionaba o mundo ao mesmo tempo ca el, e durante ese tempo fun sempre unha persoa trans mentres el era un home cis. Que eu xa era trans cando non había smartphones, cando soaba Molotov na radio e cando revelabamos as fotos en papel.
Cando a miña cita di que vai vello para o meu xénero, o que está a dicir realmente é que son a primeira persoa non binaria coa que fala, e pode que a primeira que coñece como individuo e non coma unha criatura mítica, coma un biosbardo do que a xente conta historias sen telo visto nunca. E iso non é algo malo por si mesmo, nin é necesariamente culpa del, pero fai evidente unha distancia enorme entre nós e colócame na outredade, nun lugar indeterminado pero claramente diferente ao mundo que habitan el e o resto de persoas “normais”. Cando un home me di que vai vello para entender a miña existencia, está a dicir, tal vez por accidente, tal vez con intención, que igual que é tarde para el entender as existencias trans tamén é algo tarde para que eu sexa abertamente non binarie, que debería deixarlle esas cousas á xente nova e retirarme á vida hermitaña, a unha soidade contemplativa na que non perturbe o statu quo.
A veteranía trans é un lugar estraño e solitario. Son consciente cada día de que se non hai máis vellos e vellas trans é porque morreron antes de tempo, non porque nunca existisen. Sei que caíron no camiño, vítimas da exclusión social, da pobreza cronificada, de problemas de saúde mal diagnosticados, do cárcere, do VIH. É mui difícil crecer sen coñecer persoas adultas que se parezan a ti. É mui difícil cargar con décadas de personaxes de series e filmes baseados na deshumanización de corpos coma o teu. E tamén é mui difícil sobrevivir á exclusión, á pobreza e ao abandono institucional e descubrir que non hai un lugar para ti entre as persoas da túa idade e que tal vez, despois de todo o terreo gañado, a nosa loita última sexa o dereito das persoas trans a ser amadas.